Üretim akışı ve proses haritalama
İşin gerçekte nasıl aktığı görülmeden verimlilik kararı verilmez. Malzeme, insan, bilgi ve ürün akışı birlikte incelenir.
- Süreç ve değer akışı haritalama
- Çevrim ve bekleme süreleri
- WIP ve ara stok noktaları
- Gereksiz taşıma/hareket
- Standart iş ve iş istasyonu düzeni
Kapasite ve darboğaz analizi
Teorik kapasite ile gerçek çıktı arasındaki farkın nerede oluştuğu ölçülür.
- Makine ve hat kapasitesi
- İş gücü kapasitesi
- Takt time ve çevrim süresi
- Darboğaz ve kısıt analizi
- Hat dengeleme ve kaynak ihtiyacı
Kayıp, fire ve verimlilik
Kayıplar yalnız kilogram veya adet olarak değil; zaman, kapasite ve maliyet etkisiyle birlikte değerlendirilir.
- Fire ve yeniden işleme
- Duruş ve mikro duruşlar
- OEE ve ekipman kayıpları
- Hız/performance kaybı
- Kalite kayıpları ve Pareto analizi
Planlama ve stok akışı
Üretim planının kapasite, malzeme ve sevkiyat gerçekleriyle uyumu geliştirilir.
- Günlük/haftalık üretim planı
- Hammadde ve yarı mamul ihtiyaç planı
- FIFO/FEFO ve lot akışı
- Emniyet stokları ve stok doğruluğu
- Talep-kapasite dengesi
Lean & Japon yönetim araçları
Probleme göre doğru araç seçilir; yöntem isimleri vitrin değil, saha sonucuna ulaşmak için kullanılır.
- Kaizen, 5S/6S ve Gemba
- VSM, Kanban, JIT ve Heijunka
- Poka-Yoke, Jidoka ve Andon
- TPM, OEE ve SMED
- Hoshin Kanri, standart iş ve görsel yönetim
Six Sigma & problem çözme
Tekrarlayan sorunlarda sezgi yerine veri ve doğrulama kullanılır.
- DMAIC
- A3 ve 8D
- FMEA
- SPC ve proses yeterliliği
- Pareto, 5 Neden ve Ishikawa
- DOE/MSA gerektiğinde proje kapsamına alınabilir
Çalışma sonunda ne oluşur?
Çalışma kapsamına göre yönetimin kullanabileceği somut çıktılar hazırlanır; öneriler yalnız raporda bırakılmaz, uygulanabilir takip mantığına bağlanır.
- Mevcut durum ve kayıp haritası
- Kapasite/darboğaz raporu
- KPI ve takip tablosu
- Standart iş ve saha aksiyonları
- Önceliklendirilmiş iyileştirme projeleri
- Uygulama ve sonuç takip planı
Sık sorulan sorular
Bu çalışma sadece büyük fabrikalara mı uygundur?
Hayır. Araçların detay seviyesi ve veri ihtiyacı işletmenin büyüklüğüne göre uyarlanabilir.
OEE hesaplamak için otomasyon şart mı?
Hayır. Başlangıçta doğru tanımlanmış manuel kayıtlarla da güvenilir bir OEE ve kayıp analizi kurulabilir; dijitalleşme ihtiyaç halinde sonraki aşamadır.
Çalışanlara eğitim veriliyor mu?
Evet. Projenin kalıcı olması için ilgili yöneticilere ve saha ekiplerine yönteme özgü kısa uygulamalı eğitimler dahil edilebilir.
Tek bir makine veya hatta çalışma yapılabilir mi?
Evet. Darboğaz, SMED, OEE, 5S veya kapasite gibi başlıklarda noktasal proje yapılabilir.